Ga verder naar de inhoud

In­stru­men­ten

Nederlands op het werk

Wil je liever zelfstandig aan het taalbeleid op je werkvloer werken? Of zoek je tips en ideeën voor acties rond taal op je werkvloer? We creëerden een aantal instrumenten waarmee je aan de slag kan. Bekijk onze instrumenten.

Communicatiegids

Onze communicatiegids voor Brusselse hulp-en zorgverleners en bijhorende website helpen je om taaldrempels te overbruggen en je dienstverlening zo toegankelijk mogelijk te maken. Zo communiceer je beter met je anderstalige hulpvragers. 

Medica: Woordenboekje voor de ziekenhuizen

Dit woordenboekje helpt je om in het Frans, het Nederlands of het Engels te communiceren met patiënten en bezoekers. Het boekje bevat zinnen en woorden voor alle frequente situaties: aan het onthaal, tijdens een onderzoek, in de kamer… Medica FR/NL/EN is een publicatie van het Huis van het Nederlands Brussel ontwikkeld op initiatief van de Vlaamse Gemeenschapscommissie en in samenwerking met het Huis voor Gezondheid, de Europaziekenhuizen en de Iris-ziekenhuizen.

Nederlands leren in het kinderdagverblijf: 7 vragen 7 antwoorden’ Handleiding voor leidinggevenden

Hoe kunnen mijn medewerkers hun Nederlands verbeteren? Welke voorwaarden kan ik stellen bij aanwerving? ...   

Snelle antwoorden op deze en andere vragen, vinden leidinggevenden in de handleiding ‘Nederlands leren in het kinderdagverblijf: 7 vragen, 7 antwoorden’.

Bouwen aan je Nederlands - Documenten voor kinderbegeleiders

Handige documenten voor kinderbegeleiders met inspirerende zinnen, oefentips, een stappenplan en zoveel meer. Ideaal voor specifieke uitdagingen zoals voorlezen, babbelen met ouders, kinderen bespreken enzovoort. 

ABabyC: woordenboekje voor kinderbegeleiders van kinderdagverblijven

Dit boekje helpt je om met de kinderen, de ouders en je collega’s in het Nederlands te communiceren. Dit boekje bevat zinnen en woorden voor frequente situaties: het wenmoment, het breng- en haalmoment, speel‑, eet- en zorgmomenten, overleg met collega’s… Gebruik het op het werk, onderweg naar je werk of naar huis.   

Ben jij kinderbegeleider in een Brussels kinderdagverblijf en wil je je Nederlands oefenen, of ken je een collega? Bestel een gratis exemplaar van dit woordenboekje FR-NL via opgroeieninbrussel@vgc.be. Werk je niet voor een Brussels kinderdagverblijf, dan kan je het boekje hierboven gratis downloaden.

ABabyC: Woordenboekje voor ouders met kinderen tussen 0 en 3 jaar

Gaat je kind naar het kinderdagverblijf, het consultatiebureau of een andere Nederlandstalige organisatie? Dit boekje helpt je om in het Nederlands te communiceren over jouw kind. Wil je iets vertellen aan een medewerker of aan andere ouders? Neem dit woordenboekje mee in je tas en zoek de woorden op die je nodig hebt.

Contact: Woordenboekje voor het onthaal

Kan ik u helpen? Wilt u een boodschap achterlaten? Dit boekje bevat al het Frans, Nederlands en Engels voor het onthaal en loket. Zo communiceer je vlot met klanten en bezoekers. De publicatie is ontwikkeld door het Huis van het Nederlands in opdracht van de Vlaamse Gemeenschapscommissie.

Un zeste de néerlandais: Zakwoordenboekje voor de horeca

Bestellingen opnemen, de rekening brengen, reserveren... Het staat allemaal in het zakwoordenboekje NL/FR voor de horeca.

Route: Zakwoordenboekje voor het openbaar vervoer

Hoe laat komt de bus? Waar is de halte? Hoeveel kost een ticket? Dit boekje FR/NL/EN helpt je om te antwoorden op vragen van reizigers in het Nederlands. De publicatie is een initiatief van het Huis van het Nederlands Brussel en de MIVB, in samenwerking met Lerian-Nti.

Proper Nederlands: zakwoordenboekje NL.FR voor de schoonmaaksector

Proper Nederlands bevat alle woordenschat die je in de schoonmaaksector nodig hebt. Gereedschap, het gebouw, acties, veiligheid… en bovendien altijd met een duidelijke afbeelding erbij. Hou dit boekje bij de hand om te zeggen of om te tonen wat je bedoelt. De publicatie is ontwikkeld in samenwerking met ISS, Euroclean, Home Wellness, BOMA en het Sectoraal Vormingsfonds Dienstencheques.

Prêt à parler: Zakwoordenboekje voor de winkels

Prêt à parler helpt je om Nederlandstalige klanten beter te bedienen. Bij het zakwoordenboekje krijg je een bijlage: chocolatiers, confectie of elektro. Je kiest zelf welke bijlage(n) je bestelt. 

Cultu(u)r(e): Zakwoordenboekje FR.NL.ENG voor de culturele sector

Dit woordenboekje helpt je om bezoekers te woord te staan in het Nederlands, Frans of Engels. Alle woordenschat die je nodig hebt aan het onthaal, aan de ticketbalie, in de zaal… vind je erin terug. Het boekje is drietalig en werd ontwikkeld in samenwerking met het Brussels Kunstenoverleg, le Réseau des arts à Bruxelles, de Erfgoedcel Brussel van de VGC en de Brusselse museumraad.

Taalbeleid in Brusselse Gemeenschapscentra

Nederlandstalige gemeenschapscentra in Brussel hebben een heel divers publiek en opereren in een meertalige stad. Hoe ga je daar als gemeenschapscentrum mee om? Wat is de plaats van het Nederlands in je GC? En hoe kan je de dienstverlening voor elk publiek, Nederlandstalig en niet-Nederlandstalig, toegankelijk maken? 

Taalbeleid binnen diversiteit, de resultaten van een traject met 13 Brusselse lokale dienstencentra

Het Huis van het Nederlands werkte aan taalbeleid met de Brusselse lokale dienstencentra (LDC). 

Voor een dienstverlening die voor elk publiek toegankelijk is, Nederlandstalig en niet-Nederlandstalig. 

In dit rapport en de bijhorende fiches lees je de specifieke acties met achtergrondinformatie.   

Nederlands in de opleiding

Wil je liever zelfstandig aan het taalbeleid van je opleiding werken? Of zoek je tips en ideeën voor acties rond taal in je opleiding? We creëerden een aantal instrumenten waarmee je aan de slag kan. Bekijk onze instrumenten.

FICHE Taalontwikkelend lesgeven

Maak de overstap naar taalontwikkelend lesgeven.  

  • Begrijpen de cursisten soms de instructies niet? 
  • Zijn ze niet actief betrokken? 
  • Kunnen de lessen efficiënter? 

Bij taalontwikkeld lesgeven (TOL) werk je tegelijkertijd aan taal en aan het vak. 

Gebruik de fiche om in jouw opleiding te starten met taalontwikkelend lesgeven.  

 

CHECKLIST Taalontwikkelend lesgeven

Coach docenten in taalontwikkelend lesgeven.

  • Is een les uitgewerkt vanuit taalontwikkeld lesgeven?
  • Zet de docent voldoende in op context, interactie en staalsteun?
  • Wat zijn de sterke punten en waar zitten de groeikansen?

Gebruik deze checklist om je docenten te ondersteunen.

FICHE Taalcoaching

Stel een taalcoach aan. 

Een taalcoach werkt samen met de docent drempels weg in de les of in de opleiding. Samen creëren ze oefenkansen Nederlands voor de cursisten.  

Gebruik deze fiche als handleiding om taalcoaching op te starten. 

CHECKLIST Taalcoaching

Bepaal de opdracht van de taalcoach. 

Hoe vult jouw opleiding taalcoaching in? Gebruik deze checklist en bepaal samen:  

  • de taken van een taalcoach 
  • welke informatie de taalcoach moet verzamelen 
  • welke kennis de taalcoach nodig heeft 
  • de positie van de taalcoach tegenover de vakdocent

FICHE Duidelijk cursusmateriaal

Maak je cursusmateriaal duidelijk. 

  • Vermijd lange teksten  
  • Zorg voor een overzichtelijke lay-out 
  • Vermijd te veel onbekende woorden en uitdrukkingen  

Lees de tips en herwerk cursussen en ander materiaal zodat ze duidelijk zijn voor alle cursisten. 

CHECKLIST Duidelijk cursusmateriaal

Test je cursusmateriaal. 

  • Is je cursusmateriaal duidelijk?  
  • Is het overzichtelijk?  
  • En is het taalgebruik helder?  

Test cursusmateriaal met deze checklist!  

FICHE Duidelijke mondelinge instructietaal

Help docenten om duidelijke instructies te geven 

Hoe geef je instructies zodat ook anderstalige cursisten ze makkelijk begrijpen? 

In deze fiche staan tips voor duidelijke instructietaal. Als docenten ze toepassen, begrijpen cursisten de instructies beter en leren ze sneller. 

FICHE Introductie over taalleren

Leer meer over taalverwerving 

Hoe verwerft iemand een taal? Lees deze fiche, want inzicht in taalverwerving is cruciaal als je werkt met taalleerders. 

Een succesvol taalleerproces bestaat uit 5 bouwstenen: input, interactie, instructie, feedback en strategieën. Deze fiche helpt je om de bouwstenen op elkaar af te stemmen zodat jouw verschillende acties elkaar versterken.  

FICHE Inzetten op spreekstrategieën

Werk aan de spreekdurf van cursisten  

Voor een taalleerder verloopt interactie soms moeizaam. De leerder blokkeert, is bang om fouten te maken en voelt zich onzeker of struikelt over zijn woorden.  

Spreekstrategieën zijn dé trucjes om op terug te vallen wanneer het gesprek net te moeilijk wordt. 

Ontdek in deze fiche hoe je cursisten spreekstrategieën kan aanleren.  

FICHE Meertaligheid inzetten om Nederlands te leren

Leer meer over meertaligheid in je opleiding 

Wat is de positie van het Nederlands in een meertalige stad? Hoe krijgen taalleerders voldoende oefenkansen? Hoe kan je meertaligheid inzetten om Nederlands te leren? Je komt er meer over te weten in deze fiche.  

BROCHURE Taalbeleid in meertalig Brussel

Werk een volledig taalbeleid uit 

Ben je taalverantwoordelijke, docent of taalcoach en wil je stap voor stap aan een grondig taalbeleid werken?  

In deze praktische gids staat alle informatie die je nodig hebt: stappenplannen, werkfiches, theorie en checklists. 

BROCHURE Taal en techniek

Gebruik digitale tools om taalgericht(er) les te geven 

In een project met Technisch Instituut Don Bosco, experimenteerden we met bestaande tools.  

In het verslag lees je:  

  • onze aanpak en bevindingen 
  • concrete tips over het gebruik van Quizlet, VDAB-Edutube, Telegram, Bookwidgets, Calepino en bestaande leerplatformen en vertaalwoordenboeken. 

OEFENMATERIAAL 'de Taaldoos'

Breng meer interactie in de lessen 

Gebruik onze taaldoos met 

  • werkvormen en spellen 
  • fiches over woordenschat, zinsbouw en tekstopbouw 
  • materiaal dat je nodig hebt om ermee aan de slag te gaan: dobbelstenen, stiften, een ganzenbord … 

Meer weten? Volg een vorming over de taaldoos. Je kan die daar ook aankopen. 

Nederlands voor ouders in organisaties

Werk je met kinderen en wil je hun ouders motiveren om Nederlands te leren en te gebruiken? Wil je duidelijk communiceren met anderstalige ouders? Zie je kansen in ouders die hun kinderen begrijpen en begeleiden? We ondersteunen de ouders én jouw personeel ter plaatse.

Nederlandstalige organisaties in Brussel die met kinderen werken, hebben een heel divers publiek. Soms staan taalbarrières duidelijke communicatie in de weg. Hieronder vind je enkele publicaties die je op weg kunnen helpen.

Duidelijk Nederlands op school (basisonderwijs)

Dit is een boekje voor Brusselse Nederlandstalige basisscholen met tips om vlotter te communiceren met anderstalige ouders. Zeven thema's worden toegelicht:

  1. Bezoek aan de school
  2. Inschrijvingsgesprek
  3. Infomoment
  4. Schoolpoortgesprek
  5. Algemene communicatie met ouders
  6. Oudercontact
  7. Conflict- of slechtnieuwsgesprek 

 

Duidelijk Nederlands op school (secundair onderwijs)

Dit is een boekje voor Brusselse Nederlandstalige secundaire scholen met tips om vlotter te communiceren met anderstalige ouders. Zes thema's worden toegelicht:

  1. Bezoek aan de school
  2. Inschrijvingsgesprek
  3. Infomoment
  4. Algemene communicatie met ouders
  5. Oudercontact
  6. Conflict- of slechtnieuwsgespre

De vrijetijdsorganisatie als oefenplek Nederlands

Wie Nederlands leert in Brussel zoekt manieren om de taal te oefenen. Er zijn plekken nodig waar Brusselaars al doende Nederlands kunnen leren, buiten een schoolse context. Jouw vrijetijdsorganisatie kan een plek zijn waar mensen op een informele manier Nederlands oefenen en spreken. Hoe creëer je hier kansen voor? Hieronder vind je enkele publicaties die je op weg kunnen helpen.